
20 Οκτ Διαταραχές θρέψης στα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας
Ο όρος δυσθρεψία αναφέρεται σε ελλείψεις, υπερβολές ή ανισορροπίες στην πρόσληψη ενέργειας ή / και θρεπτικών συστατικών ενός ατόμου. Η δυσθρεψία υπάρχει σε 3 κύριες μορφές, α. την υποθρεψία, β. την έλλειψη μικροθρεπτικών συστατικών, και γ. το υπερβάλλον σωματικό βάρος, που οδηγεί σε νόσους σχετιζόμενες με τη διατροφή (πχ. σακχαρώδης διαβήτης).
Μπορεί να συνυπάρχει η υποθρεψία με το υπέρβαρο και την παχυσαρκία ή τις μη μεταδιδόμενες χρόνιες ασθένειες που σχετίζονται με τη διατροφή, σε άτομα, νοικοκυριά και πληθυσμούς, και σε όλη τη διάρκεια ζωής.
Τα αίτια, καθώς και τα συμπτώματα της δυσθρεψίας ποικίλουν, ανάλογα με τη μορφή και την κατάσταση.
Η υποθρεψία εμφανίζεται όταν το άτομο δεν λαμβάνει επαρκείς ποσότητες θρεπτικών συστατικών (είτε πρωτεϊνών, λιπαρών, υδατανθράκων, είτε βιταμινών, μετάλλων και ιχνοστοιχείων) από τη διατροφή, ή δεν μπορεί το σώμα να τα απορροφήσει ή όταν το άτομο έχει αυξημένες ανάγκες. Συνεπώς, κοινές αιτίες υποθρεψίας είναι μαζί με τη μεγάλη ηλικία οι χρόνιες νόσοι που επηρεάζουν την όρεξη και την απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών (πχ. κοιλιοκάκη, καρκίνος, ιδιοπαθείς φλεγμονώδεις νόσοι εντέρου), οι καταστάσεις που οδηγούν σε αυξημένες ανάγκες σε ενέργεια ή/και θρεπτικά συστατικά (τραύμα, έγκαυμα, νόσος Πάρκινσον, κ.α.), νόσοι ψυχικής υγείας που επηρεάζουν τη λήψη τροφής και η ανορεξία, η άνοια όπου οι ασθενείς ξεχνούν να καταναλώσουν τροφή και η δυσφαγία.
Παράλληλα, ο κοινωνικός αποκλεισμός, η μοναξιά , η κατάθλιψη ,,η μη έγκαιρη διάγνωση σοβαρών νοσημάτων στην τρίτη ηλικία ,οι μειωμένες δεξιότητες παρασκευής και κατανάλωση τροφής, η κακή οδοντική υγεία, ο αλκοολισμός και η επισιτιστική ανασφάλεια αποτελούν επιπλέον παράγοντες που μπορούν να οδηγήσουν στην υποθρεψία.
Πως αντιμετωπίζεται η δυσθρεψία;
Η δυσθρεψία πρέπει να αντιμετωπίζεται για να αποτραπούν οι αρνητικές συνέπειες που προκαλεί όπως απώλεια μυϊκής μάζας και δύναμης που με τη σειρά τους μπορεί να οδηγήσουν σε σαρκοπενία (σοβαρή απώλεια μυϊκής μάζας), αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα, αναιμία, οστεοπόρωση, κ.ά. Ανεξήγητη απώλεια βάρους, συχνές πτώσεις ,εξάντληση, αδυναμία ή δυσκολία στην κίνηση αποτελούν κάποια από τα αναγνωρίσιμα «σημάδια» της δυσθρεψίας.
Η διερεύνηση των αιτιών, οι διατροφικές συμβουλές και η ιατρική διατροφή έχουν αποδειχθεί ότι βελτιώνουν την διατροφική κατάσταση των ηλικιωμένων ανθρώπων. Η επαρκής λήψη θερμίδων, λευκωμάτων, ιχνοστοιχείων και βιταμινών αποτελούν την βασική υποστήριξη και προϋποθέτουν εξατομικευμένη προσέγγιση η οποία λαμβάνει υπ όψιν διατροφικές συνήθειες και ιδιαιτερότητες της τρίτης ηλικίας.
Συνιστάται η προσαρμοσμένη ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ για τα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, ενώ τα συμπληρώματα διατροφής και τα πολυβιταμινούχα σκευάσματα θεωρούνται πολύτιμα όπλα κατά της δυσθρεψίας, πάντοτε υπό την καθοδήγηση της διεπιστημονικής ομάδας (ιατρός με γνώσεις και εμπειρία γηριατρικής παθολογίας, διαιτολόγος-διατροφολόγος εξειδικευμένος, ψυχίατρος ή και ψυχολόγος ,κοινωνικός λειτουργός , νοσηλευτής ,φροντιστής κλπ ) με σκοπό ,μαζί με άσκηση και προληπτική παρακολούθηση να παρέξουν στα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας καλύτερη ποιότητα ζωής ,μακροβιότητα και κοινωνικότητα .
ΜΑΡΙΑ ΚΟΓΚΟΛΗ
ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΟΣ
ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝ. ΑΘΗΝΩΝ-ΦΥΣΙΚΟΣ MSc